دوشنبه , ۳۰ دی ۱۳۹۸
خانه / اخبار معاونت پژوهش / نخبه باید نخبه ساز و نخبه پرور باشد!

در میز تخصصی تبیان مطرح شد:

نخبه باید نخبه ساز و نخبه پرور باشد!

باسمه‌تعالی

(نگاهی به راهبرد تربیتی «درون‌زایی»)

معاونت پژوهش مرکز فرهنگی تبلیغی آینده­ سازان، روز شنبه؛ ۹۸/۱۰/۰۷، در راستای طرح تبیان، با دعوت مجدد از جناب حجت ­الاسلام روح‌الله رجبی زید عزه، مدیر پژوهش و تألیف مجموعه برنا، میزگرد تخصصی «آشنایی با راهبردهای تربیتی» را برگزار نمود.

حجت­ الاسلام رجبی در آغاز مطالبشان به خالی بودن جای تشکل‌ها در ایران اشاره کردند و اینکه چگونه یک مجموعه تربیتی به تشکیلات تربیتی تبدیل شود را سؤالی مهم برشمردند. ایشان با این مقدمه به این نکته پرداختند که اگر مجموعه تربیتی را بخواهیم «تشکیلات» در نظر بگیریم، باید این تشکیلات درون­زا باشد؛ یعنی مثلاً خود متربیِ نخبه ما، متربی ساز، متربی پرور، نخبه ساز و نخبه پرور شود. اگر چنین شد، این درون­زایی سبب می­شود دیگر مجموعه و تشکل ما دچار فرسایش نشود. در ابتدای یک کار تربیتی و تشکیلاتی، مقدمات و امکاناتی از قبیل ارتباطات، اعتمادسازی، نفوذ در مراکز مختلف، جذب و … لازم است که مدیر، متربی و نخبه ما با فعالیت و انرژی زیاد آن‌ها را پیگیری کند و پس از صرف زمان ۲۰ ساله مثلاً به آن‌ها می­رسد؛ اما از شور و حال جوانی دیگر در این تشکیلات خبری نیست. کار دست آدم‌هایی با متوسط سن ۵۰ سال قرار می­گیرد و در آن‌ها روحیه خلاقیت، ابتکار و ارتباط با جوان و نوجوان نیست. اگر درون‌زایی صورت بگیرد، هم پویایی تشکیلات را داریم و هم توسعه کمی و هم توسعه کیفی؛ یعنی هم آن موجودیتی که هست حفظ می­شود و اگر درون‌زایی بیشتر از نیاز بود یا عرصه‌های جدید به وجود می­‌آید و کار از جهت کیفی بالا می‌رود و یا کانون­های جدید و کار از جهت کمی زیاد می‌شود. با این دید، باید برای درون­زا شدن مجموعه هم برنامه داشت.

مدیر پژوهش و تألیف مجموعه برنا در ادامه مطالبشان افزودند، ما در جلد دوم کتاب برنا به راهبرد «درون­زایی» اشاره‌کرده‌ایم و به لحاظ تجربه به نمودار پایین رسیده­ایم. به این طریق می‌توان به کسانی که دارند کار تربیتی می­کنند نگاه فرایندی داد. مرحله اول از این نمودار، مرحله مشترک بحث تربیت است. تا «انس و رفاقت» نباشد و استیحاش باشد کار تربیتی اصلاً شروع نمی­شود. در مجموعه و تشکیلات تربیتی برخی با بهره‌گیری از ابزار علمی و برخی با استفاده از ابزار ورزشی و … جذب را صورت می­دهند. پس‌ازاین مرحله باید متربی را به انس و رفاقت رساند. شروع سیر تربیتی به این است که متربی در فضای ما وارد شود و این ورود به انس و رفاقت است.

حجت‌الاسلام رجبی در ادامه این بخش از سخنانشان بیان داشتند: درون‌زایی را خیلی نمی‌شود در سنین پایین آغاز کرد، ازاین‌رو تا آغاز پایه هشت، دانش‌آموز برای درون‌زایی تنها انس و رفاقت را نیاز دارد.

در مرحله بعد، نوبت به هویت تشکیلاتی می­رسد؛ یعنی متربی باید کیف کند که من جزء این مجموعه هستم. کم‌کم پس از لذت بردن به‌جایی می‌رسد که مجموعه و تشکیلات را دوست می­دارد و به آن افتخار می­کند. برای هویت‌سازی، تشکیلات ما باید اسم داشته باشد. همچنین دوره‌های آن، لباس‌های آن و این اسامی در سرودهای هیئت­ها و غیره تکرار شود و مسائلی ازاین‌دست ادامه پیدا کند تا هویت را در متربی تقویت کنیم. باید متربی تشکیلات را از خود بداند و خود را از تشکیلات. خلاصه باید اردوها، حضور زیاد و مستمر در مجموعه، آداب مخصوص جهت همگونی و … تا آخر پایه «نه» هویت تشکیلاتی به متربی ما بدهد و نه بیشتر از این مدت.

سومین مرحله پس از علاقه، عشق و افتخار، احساس مسئولیت و دلسوزی است. مدیر و مسئول تشکیلات باید با ابزارهایی این احساس مسئولیت را تقویت کند؛ مثلاً خوب و دقیق مسئولیت بخشی صورت بگیرد. در این راستا ما می­توانیم فیلم شهید مهرداد عزیز اللهی که شهید رهبر، مصاحبه‌ای ازایشان گرفته است را به متربی نشان دهیم و حس مسئولیتش را تقویت کنیم. پس‌ازآن مسئولیت‌ها را تقسیم کنیم و با جدیت پیگیر انجام آن‌ها باشیم. در مدل ما سهیم کردن دانش­آموزان در تشکیلات در دوپایه صورت می­گیرد؛ مسئولیت‌های اجرایی در پایه «ده» که این اخلاص، قدرت مدیریت، روحیه کار برای دیگران، روحیه کار بی‌مزد و منت، ایثار، سختی کشیدن و همت زیاد و درنهایت احساس مسئولیت و دلسوزی را بیشتر می­کند. در پایه «یازده» نیز به متربی خود مسئولیت‌های فرهنگی می­دهیم. او مسئول بُرد، تابلو اعلانات، نماز جماعت و … می­‌شود.

عضو شورای سیاست‌گذاری کانون دانش‌پژوهان نخبه، در پایان سخنانشان در ادامه بیان مراحل درون‌زایی به هم­آرمانی پرداختند و قوی‌تر شدن دلسوزی و احساس مسئولیت را پس از یک سال و در پایه ۱۱، سبب جوانه زدن هم‌آرمانی در نوجوان دانستند. ایشان هم‌آرمانی را بدون بحث‌های اعتقادی نشدنی و پشتوانه معرفتی را لازم دانستند. هم‌آرمانی اجمالی نیز با مباحثات دانش‌آموز را به آرمان‌های تفصیلی‌تر و موردعلاقه او سوق می‌دهد. پس‌ازاین است که اگر متربی و دانش‌آموز ما به حوزه یا دانشگاه رفت، انگیزه پیدا می‌کند برای تربیت دوباره. پیش‌ازاین شاید به‌کارگیری شیوه تلقین و القاء درجاهای مناسبِ مراحلِ قبل لازم است. با سپری شدن این مراحل تداوم و پویایی مجموعه و تشکیلات تضمین می‌شود و این خود سبب توسعه و تکثیر تشکیلات می‌گردد.

در این جلسه دوستان پژوهشگر مرکز فرهنگی تبلیغی آینده‌سازان نیز پرسش‌هایی در ارتباط با این راهبرد تربیتی از حجت‌الاسلام رجبی پرسیدند.

و من الله التوفیق و علیه التکلان

همچنین ببینید

آزموده‌­ها (نگاهی به ویژگی­‌های یک مربی تربیتی)

به گزارش روابط عمومی مرکز فرهنگی تبلیغی آینده سازان، معاونت پژوهش مرکز، روز دوشنبه؛ ۲۷/۸/۹۸ …

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

+ 46 = 50