سه شنبه , ۱۲ فروردین ۱۳۹۹
خانه / اخبار معاونت پژوهش / نگاه تمدنی به تربیت نخبگان!

در میز تخصصی تبیان مطرح شد:

نگاه تمدنی به تربیت نخبگان!

باسمه‌تعالی

 (تبیین نگاه رهبری در حوزه تربیت)

معاونت پژوهش مرکز فرهنگی تبلیغی آینده­ سازان، روز یکشنبه؛ ۹۸/۱۰/۰۱، در راستای طرح تبیان، با دعوت از جناب دکتر سید محسن موتورچی زید عزه، معاون راهبردی بنیاد فرهنگ و اندیشه انقلاب اسلامی، میزگرد تخصصی «تبیین نگاه رهبری در حوزه تربیت» را برگزار نمود.

دکتر سید محسن موتورچی در آغاز این نشست، با اشاره به این مطلب که افکار رهبری گران‌قدر، تفسیرکننده مکتب امام خمینی (ره) است و در امتداد آن قرار دارد و امام (ره) هم نماینده اسلام ناب است، بر وجود یک خط اصیل از اسلام در همه تاریخ تأکید کردند و امام و رهبری را در عصر حاضر نمایندگان آن خط دانستند.

معاون راهبردی بنیاد فرهنگ و اندیشه انقلاب اسلامی در ادامه مطالبشان افزودند، در این شرایط که حکومت در دست ولی‌فقیه است، مسئله تربیت را باید از نطفه و لقمه شروع کنیم. اگر عینیت سیاست و دیانت در جایی مطرح شد و پس‌ازاینکه همه شئون یک جامعه را اسلام به دست گرفت، اگر مثلاً «ربا» نهادینه شد و لقمه مردم حرام گردید، دیگر نمی‌شود تربیت صحیحی بر جامعه حاکم باشد. ایشان در ادامه در پاسخ به این سؤال که ما الآن کجا هستیم و چه وظیفه­ای بر عهده‌داریم؟ مسئله عمده را توجه به نگاه راهبردی امام و رهبری دانستند و با استناد به بیانیه گام دوم انقلاب بیان داشتند: تلاش بشر غیر معصوم برای دعوت حضرت حجت علیه­السلام، کلیت همین پنج مرحله­ای است که در این بیانیه آمده است. انتظار را ما از جنس عمل و پویا می­بینیم و چیستی این عمل همین مراحل پنج‌گانه است. این مراحل عبارت‌اند از انقلاب اسلامی، تشکیل نظام اسلامی، تشکیل دولت اسلامی، ایجاد جامعه و کشور اسلامی و درنهایت رسیدن به امت و تمدن اسلامی. در حقیقت تمدن اسلامی، اعلام بشر است به خداوند تبارک‌وتعالی که ما هرچه به دستمان آمد عمل کردیم و الآن نوبت مرحله عالی است که آن آمدن حضرت حجت است. با این وصف، تمدن پیشرو خودش اعلام می­کند که من نسخه اصلی نیستم و حجت خدا قرار است بیاید.

دکتر موتورچی در ادامه این بخش از سخنانشان به دولت اسلامی اشاره و بیان داشتند: تاکنون ما از مرحله انقلاب اسلامی عبور کرده‌ایم و توانسته‌ایم نظامی بر اساس هندسه الهی یعنی نظم امامت و امت تشکیل دهیم و آن را در قانون اساسی بر کشور حاکم کنیم؛ بنابراین هم‌اینک ما در گام دوم به سومین مرحله یعنی دولت اسلامی ­رسیده‌ایم. دولت در ادبیات رایج علوم سیاسی، شامل مردم و سرزمین و نحوه اداره مملکت است؛ اما در ادبیات انقلاب، دولت تشکیلات اداره‌کننده کشور است. ما در این گام باید سیستم دولت موجود را که به فرموده مقام معظم رهبری میراثی از دوره پهلوی است، به نصاب‌های اسلامی برسانیم. اگر به این هدف جامعه تحقق پوشاندیم، خواهیم توانست جامعه‌ای بسازیم که اسلامی باشد؛ به‌عبارت‌دیگر، نظام امام و امت با دولت اسلامی است که جامعه اسلامی را می­سازد. در فکر و اندیشه امام و رهبری، جامعه اسلامی محصول دولت اسلامی است. مشکل اما این است که بفرموده رهبری حالا ما در دولت مانده‌ایم و گیرکرده‌ایم و اسلام در این مرحله جلو نمی‌رود. دولت عبارت است از ایده‌ها و کارگزاران و ما در هر دو با مشکل روبه‌رو هستیم. در ایده‌ها نتوانستیم کارکنیم چراکه می‌بینیم در علوم انسانی اسلامی یا در الگوی پیشرفت اسلامی و غیره که می‌خواهند ایده‌ها را درست کنند، غوغایی برپاست. فکر در اینجا قرار است بخشی از اداره دولت باشد. در نگاه رهبری کارگزاران هم ویژگی­های خاصی دارند، نحوه ساخته‌شدن آن‌ها و نظارت بر آن‌ها و مسائلی ازاین‌دست را حضرت آقا در ایده پردازی خود آورده‌اند. در نگاه ایشان، کارگزاران باید علاوه بر روش مختص خود، از منشی اسلامی برخوردار باشند. باید از ملکات نفسانی، اعتقادات، رفتارهای خاصی سرشار باشند. باید از رشوه گرفتن و تکبر به دور باشند و به گرفتاری مردم رسیدگی تام کنند و …؛ ولی در این جنبه نیز ما مشکل روشن و واضح داریم.

معاون راهبردی بنیاد فرهنگ و اندیشه انقلاب اسلامی، در ادامه به انجمن‌های اسلامی دبیرستان اشاره کردند و افزودند: در مورد دانش آموزان و انجمن‌های اسلامی دبیرستان‌ها نیز ما ایده‌ای داریم و کارگزارانی. انجمن‌ها باید دانش‌آموزی تحویل بدهند که آمادگی خدمت در جامعه‌ای که در آن «عینیت دیانت و سیاست» مطرح است را داشته باشد. باید سربازی تحویل بدهد که بداند هر کاری در جامعه انجام دهیم، بازگشت آن به خودمان است و با این دید پس از تربیت شدن، گرایش به سمت فردیت نداشته باشد.

دانش‌آموز باید بداند سرباز تمدنی است و اثر ویژه در اجتماع دارد و اوست که باید مرحله دولت را به سرانجام برساند. متربی دانش‌آموز ما همچنین باید نگاه متحجرانه به امام و رهبری نداشته باشد؛ بلکه هدایت‌های ایشان را بگیرد و امتداد دهد تا مشکلات حل گردند.

دکتر موتورچی در این نشست در پاسخ به سؤالی درباره اینکه فرایند تشکیل دولت اسلامی و متولی تشکیل آن کیست؟ آیا نخبگانند، خواصند، توده مردمند، امام و رهبر است، …؟ به این نکته اشاره کردند که رهبری رئیس دولت اسلامی است. ما در حال حاضر دولت مطلوب اسلامی نداریم. خود رهبری و مردم هستند که باید دولت را بسازند. مردم دارای طبقات هستند. در دولت اسلامی همه طبقات نقش دارند. البته به نظر می‌رسد مشکل ما به طبقه نخبگان و بخش‌های مستعد دولت برمی‌گردد. اگر این دو کار خود را انجام دهند دولت اسلامی سریعاً شکل می‌گیرد و به وجود می‌آید. الان توده مردم متوجه هدایت­های امام نیستند و این کار نخبگان را می­طلبد. مردم باید بفهمند، بشناسند و انتخاب کنند. در مورد بخش‌های مستعد دولت هم می‌توان همین اتحادیه را مثال بزنیم و خودش باید سراغ نخبگان برود و در جامعه‌ای که دارد اثر بکند. مشکل در توده مردم نیست. مردم در طیفی گسترده از قسمتی که با دشمن موافقت نمی­کند شروع می­شود تا خانواده شهدا و همه با جمهوری اسلامی موافقند. شکی هم در هدایت‌های امام نیست. منتها نخبگان همیشه عقب‌افتادگی‌ها و بدفهمی‌هایی دارند و بخش‌های مستعد دولت نیز می‌بینیم کم‌کاری‌هایی را به همراه می‌کشند.

دکتر سید محسن موتورچی در پایان سخنانشان در پاسخ به سایر سؤالات پژوهشگران مرکز آینده­سازان، همچنین به مطالب زیر اشاره کردند:

  • مردم‌سالاری دینی را برخی چنین توصیف می‌کنند: دارای دوران گذار است و نظریه اصیل اسلامی نیست. برخی دیگر، آن را پایه مقبولیت می‌دانند و می‌گویند مجبوریم بپذیریم. این هر دو غلط است. رهبری آن را به‌صورت طولی پایه مشروعیت می‌داند و قائل است مشروعیت دوپایه دارد: اراده خدا و خواست مردم. اراده خدا بر این است که اگر مردم خواستند برشان حکومت کنید. این در سیره نبوی و رفتار علوی توسط حضرت آقا توضیح داده می‌شود. نکته اصلی هم به کرامت ذاتی انسان مربوط است. به خاطر همین کرامت است که خداوند حق تعیین سرنوشت انسان را به خودش داده است.
  • کتاب تحول معنوی به دو مطلب اشاره دارد: یک- چیستی؟ یعنی حقیقتی فراتر از جسم هست و عالم غیبی وجود دارد. دو- چگونگی؟ آحاد افراد چگونه باشند؟ از اصلاح در اندیشه شروع می­شود به بیداری می‌رسد و حرکت در مسیر آغازشده، توبه و بازگشت صورت می‌گیرد. سپس بحث از جبران مافات است و بعد هم مراقبه، محاسبه و انتظام به امور زندگی. منتها به نظر می‌رسد این کتاب به معنویت اجتماعی و معنویت همگانی نپرداخته است حال‌آنکه امام و رهبری دراین‌باره حرف دارند.
  • روش‌شناسی مراجعه به سخنان امام و رهبری و روش فهم آن‌ها، همان روش اجتهاد حوزه است و نمی‌شود به واژگان پرتکرار مثلاً و یا مواردی ازاین‌دست در کلام آن‌ها تکیه کرد و استنباط نمود.

و من الله التوفیق و علیه التکلان

همچنین ببینید

آزموده‌­ها (نگاهی به ویژگی­‌های یک مربی تربیتی)

به گزارش روابط عمومی مرکز فرهنگی تبلیغی آینده سازان، معاونت پژوهش مرکز، روز دوشنبه؛ ۲۷/۸/۹۸ …

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

10 + = 19